Ga direct naar: Hoofdnavigatie
Ga direct naar: Inhoud

Internationale vrede en veiligheid: van de Volkenbond naar de Verenigde Naties

Na de Eerste Wereldoorlog wordt de Volkenbond opgericht, met als doel om een einde te maken aan alle oorlogen. Met het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog blijkt deze missie gefaald. Maar de ambitie voor wereldvrede is niet verdwenen. In oktober 1945 worden de Verenigde Naties opgericht om de internationale vrede en veiligheid te handhaven.

Deel dit artikel
Affiche Vereenigde Naties
Affiche Vereenigde Naties
Oorlogsbronnen | NIOD

De Verenigde Naties worden op 25 april 1945 tijdens de ‘United Nations Conference on International Organisations’, in San Francisco opgericht. Ook een delegatie uit het Koninkrijk der Nederlanden is hierbij aanwezig. Twee maanden later, op 26 juni, zijn er 50 lidstaten die het Handvest van de Verenigde Naties ondertekenen. Met Polen, dat later toetreedt, komt het originele aantal op 51 leden. Op 24 oktober 1945 wordt het Handvest geratificeerd en treedt de Verenigde Naties in werking.

Gebeurtenis
Oprichting van de Verenigde Naties
De Oprichting van de Verenigde Naties vond plaats op 25 april 1945 in San Francisco. Dit gebeurde tijdens de ‘United Nations Conference on International Organisations’. Met de ratificatie van het Handvest trad de Verenigde Naties op 24 oktober 1945 in werking. Het belangrijkste doel van de Verenigde Naties was en is het handhaven van de internationale vrede en veiligheid. De VN is een opvolger van de Volkenbond.
Meer over Oprichting van de Verenigde Naties
Leden van de Nederlandse delegatie: de Nederlandse ambassadeur in de VS en vice-voorzitter Dr A. Loudon en dhr. Mohamed Surianata Djoema
Leden van de Nederlandse delegatie: de Nederlandse ambassadeur in de VS en vice-voorzitter Dr A. Loudon en dhr. Mohamed Surianata Djoema
Leden van de Nederlandse delegatie: de Nederlandse ambassadeur in de VS en vice-voorzitter Dr A. Loudon en dhr. Mohamed Surianata Djoema.Oorlogsbronnen | Netherlands Information Bureau, San Francisco | Verzetsmuseum Amsterdam
De Nederlandse delegatie tekent het Handvest op 26 juni 1945
De Nederlandse delegatie tekent het Handvest op 26 juni 1945
De Nederlandse delegatie tekent het Handvest op 26 juni 1945. Oorlogsbronnen | NIOD
Ontmoeting op een landweg tussen officieren van het Indonesische- en het Nederlandse leger in oktober 1949. Er zijn vertegenwoordigers van de Verenigde Naties aanwezig.

Nederland krijgt al snel zelf te maken met de Verenigde Naties. Tijdens de dekolonisatieoorlog in Indonesië probeert Nederland de grip op haar voormalig kolonie terug te krijgen. Er ontstaat een bloedige strijd met de Indonesische nationalisten. Na de eerste 'politionele actie' dwingt de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties een staakt het vuren af. Deze poging mislukt. In december 1947 vindt het bloedbad van Rawagede plaats, een oorlogsmisdaad.

Na nog een tweede 'politionele actie' voert de Veiligheidsraad de druk op. De Verenigde Staten dreigen met het intrekken van de Marshall hulp en internationale sancties. Nederland gaat gedwongen overstag en Indonesië wordt onafhankelijk. 

Gebeurtenis
Politionele acties
Politionele Acties is de benaming voor twee offensieve operaties van de Nederlandse strijdkrachten tijdens de Indonesische Onafhankelijkheidsoorlog. Deze vonden plaats op de eilanden Java en Sumatra in de periode 21 juli tot 5 augustus 1947 (eerste actie) en 19 december 1948 tot 5 januari 1949 (tweede actie). De Politionele Acties worden meer recent (2016) ook wel aangeduid als de 'Nederlands-Indonesische koloniale oorlog'.
Meer over Politionele acties
Ontmoeting op een landweg tussen officieren van het Indonesische- en het Nederlandse leger in oktober 1949. Er zijn vertegenwoordigers van de Verenigde Naties aanwezig
Ontmoeting op een landweg tussen officieren van het Indonesische- en het Nederlandse leger in oktober 1949. Er zijn vertegenwoordigers van de Verenigde Naties aanwezig
Ontmoeting op een landweg tussen officieren van het Indonesische- en het Nederlandse leger in oktober 1949. Er zijn vertegenwoordigers van de Verenigde Naties aanwezig.Oorlogsbronnen | D.L.C. van den Brink | Nationaal Archief
Ontmoeting op een landweg tussen officieren van het Indonesische- en het Nederlandse leger in oktober 1949. Er zijn vertegenwoordigers van de Verenigde Naties aanwezig
Ontmoeting op een landweg tussen officieren van het Indonesische- en het Nederlandse leger in oktober 1949. Er zijn vertegenwoordigers van de Verenigde Naties aanwezig
Ontmoeting op een landweg tussen officieren van het Indonesische- en het Nederlandse leger in oktober 1949. Er zijn vertegenwoordigers van de Verenigde Naties aanwezig. Oorlogsbronnen | D.L.C. van den Brink | Nationaal Archief
Nieuws uit Indonesië: politionele acties (1947)Publiek domein

Net zoals het de Volkenbond na de Eerste Wereldoorlog niet lukt om nieuwe oorlogen te voorkomen lukt dat de Verenigde Naties ook niet. Wel zorgt de druk van de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties en de internationale druk, met de Verenigde Staten als motor, voor het einde van de dekolonisatieoorlog en de onafhankelijkheid van Indonesië.

Organisatie
Volkenbond
De Volkenbond of Volkerenbond (in het Engels: League of Nations) werd op 25 januari 1919 opgericht. Het doel was, om door middel van een supranationale organisatie 'een einde aan alle oorlogen' te maken. In zijn grootste vorm (1934-1935) kende de Volkenbond 58 aangesloten landen als leden. Op 18 april 1946 besloot de Volkenbond zichzelf per direct op te heffen. De Verenigde Naties, die werden opgericht in 1945, kunnen worden beschouwd als de opvolger van de Volkenbond.
Meer over Volkenbond
Blijf tweewekelijks op de hoogte
Ministerie van volksgezondheid, welzijn en sportVFonds
Contact

Herengracht 380
1016 CJ
Amsterdam

020 52 33 87 0info@oorlogsbronnen.nlPers en media