Ga direct naar: Hoofdnavigatie
Ga direct naar: Inhoud

Ketelaar, prof.dr. J.A.A.

periode van ontstaan

Het archief is gevormd in de periode 1942-1946 [1957].

beheersgeschiedenis/overbrenging naar het NIOD

Het archief is eind 2014 door de familie aan het NIOD geschonken.

Geschiedenis

Jan Arnold Albert Ketelaar (21 april 1908) huwde in 1931 met Helena Johanna Wehlburg. Nog tijdens zijn studie scheikunde aan de Gemeentelijke Universiteit van Amsterdam werd hij aangesteld als assistent bij het laboratorium voor Anorganische en Fysische Chemie. In 1933 promoveerde hij cum laude. Op 7 mei 1940, drie dagen voor de Duitse inval in Nederland, werd hij benoemd tot lector fysische en anorganische chemie aan de Universiteit van Leiden. Tijdens de bezetting werd hij hoogleraar aan de Gemeentelijke Universiteit van Amsterdam en directeur van het instituut waar hij als assistent was begonnen.

Ketelaar tijdens zijn oratie in de aula van de Universiteit van Amsterdam in het Oudemanhuiscomplex (bron: kennislink.nl)

Eind 1942 trad Ketelaar in dienst van de NV Cellastic, een bedrijf dat octrooien opkocht en verhandelde. Zijn werk bracht hem veelvuldig in Parijs waardoor hij vluchtelingen van Frans en Belgisch geld kon voorzien, berichten kon overbrengen en schaarse medicijnen over de grens kon smokkelen. Pas na de oorlog kwam aan het licht dat Cellastic een dekmantel was van de Duitse inlichtingendienst om wetenschappelijke gegevens te verzamelen. Ketelaar mocht tijdelijk zijn ambt als hoogleraar niet uitoefenen maar werd op 4 juli 1946 volledig gerehabiliteerd door de zuiveringscommissie. Deze oordeelde dat geenszins was gebleken dat zijn werkzaamheden voor Cellastic aan de Duitse oorlogsvoering ten goede was gekomen. Ketelaars motieven om dienst te nemen bij Cellastic werden beschouwd als zuiver wetenschappelijk, van hulpverlening aan de bezetter was geen sprake.

Het archief bevat circulaires die Ketelaar ontving, correspondentie over zijn schorsing en rehabilitatie en handgeschreven verslagen van hem zelf over zijn werkzaamheden.
Openbaarheid: Enkele inventarisnummers van dit archief zijn beperkt openbaar. Details staan vermeld in de rubriek "openbaarheid".
Ketelaar, prof.dr. J.A.A.
Over het archief: Jan Arnold Albert Ketelaar was directeur van het laboratorium voor Anorganische en Fysische Chemie in Amsterdam. Eind 1942 trad Ketelaar in dienst van de NV Cellastic, een bedrijf dat octrooien opkocht en verhandelde. Na de oorlog bleek Cellastic nauwe banden te hebben met de Duitse inlichtingendienst. Als oud-werknemer mocht Ketelaar tijdelijk zijn ambt als hoogleraar niet uitoefenen. In de zomer van 1946 werd hij volledig gerehabiliteerd door een zuiveringscommissie.
Ontvang onze nieuwsbrief
Tweewekelijks geven we je een overzicht van de meest interessante en relevante onderwerpen, artikelen en bronnen van dit moment.
Ministerie van volksgezondheid, welzijn en sportVFonds
Contact

Herengracht 380
1016 CJ
Amsterdam

020 52 33 87 0info@oorlogsbronnen.nlPers en media