Ga direct naar: Hoofdnavigatie
Ga direct naar: Inhoud
Bron delenBron delen

Zijkanaal B. Het Ford Benoorden Spaarndam is een onderdeel van de Positie Spaarndam, die weer onderdeel uitmaakte van de zogenaamde Stelling van Amsterdam. In 1874 werd de Vestingwet van kracht. Hierin werd gesteld dat de verdediging van Nederland in het westen moest worden geconcentreerd. De oude vestingsteden, die geheel niet op het moderne geschut waren ingesteld, werden ontmanteld en in het westen van het land werd het stelsel, al grotendeels bestaande uit verdedigingswerken, linies en stellingen, uitgebreid en gemoderniseerd. Tussen 1881-1884 werden de benodigde gronden aangekocht en werd het terrein bouwrijp gemaakt. Vervolgens werd er een aarden liniewal opgeworpen en werd het forteiland in beginsel aangelegd. In 1886 bracht men op het forteiland een zandlichaam aan waarna tussen 1890-1891 de inundatiemiddelen werden aangelegd. In de jaren 1893 - 1903 werd het forteiland verder afgewerkt met een reeks betonnen fortgebouwen. Tussen 1916 - 1919 werd het fort uitgebreid met een voorstelling. Het fort bestaan uit een langwerpig eiland met daarop, aan de oostkant, het langgerekte hoofdgebouw. Dit hoofdgebouw is via een poterne verbonden met het voorgebouw aan de westzijde. Aan de oostkant (keelzijde) van dit complex twee kazematten. Op de noord- en zuidkant van het eiland de restanten van een hefkoepelgebouw, opgeblazen in de Tweede Wereldoorlog. Rond het eiland een brede gracht. Het fort wordt door middel van een hoge wal verbonden met het Fort Bezuiden Spaarndam. Ten westen van deze wal ligt een gracht met aan de overkant een laag dijkje. De gracht sluit aan op de gracht rond het forteiland. Ten westen van het fort ligt de voorstelling, voorzien van een eigen gracht en ringwal. Binnen de voorstelling een reeks onderkomens voor manschappen, uitgevoerd in gewapend beton. Her Fort Benoorden Spaarndam is een door de provincie bescherm monument. Behalve het forteiland met fortgebouwen en gracht behoren hier ook toe:. I. drie inundatieduikers gelegen in de gracht rond het fort. II. de liniewal die de forten Benoorden en Bezuiden Spaarndam verbindt;. III. een inlaatduiker in de liniewal op de grens van de gemeente Velsen en Haarlem;. IV. de voorstelling ten westen van het fort;. V. drie grenspalen, gesitueerd op de plek waar de Slaperdijk aansluit op de Velserdijk. Zie voor de uitvoerige beschrijving het rapport 'Stelling van Amsterdam, Positie bij Spaarndam', een uitgave van de provincie Noord-Holland, Haarlem 1990, blz. 8-65. Redengevende omschrijving:. De Positie bij Spaarndam is van architectuurhistorische waarde:. a. in elk van zijn samenstellende delen;. b. vanwege het complete beeld van ruim een eeuw ontwikkeling in de Nederlandse versterkingsbouw op één lokatie;. c. binnen de ontwikkeling van de toepassing van baksteen, ongewapend en gewapend beton in de militaire bouwkunst, waarbij de objecten in beton tot de vroege voorbeelden behoren;. d. door de complexe onderlinge samenhang die uniek is in Nederland en als totaal en in zijn samenstellende delen gaaf behouden is gebleven;. e. vanwege de diverstiteit aan voorzieningen (waterstaatkundig, geografisch en vuurtechnisch bepaald) in functionele samenhang;. f. als verdedigingswerk op de van oudsher strategische plek bij de accessen (waaronder de Slaper- en Velserdijk) en sluizen nabij Spaarndam. In groter verband wordt de architectuurhistorische waarde bepaald:. g. door de oorsspronkelijke samenhang met de zich westelijk uitstrekkende polders die als inundatiekom dienst doen (Westbroek- en Oude Spaarndammerpolder);. h. door de functionele samenhang met en plaats ten opzichte van de overige onderdelen behorende tot de Stelling van Amsterdam. De positie bij Spaarndam is van sociaal- en cultuurhistorische waarde als element uit de krijgsgeschiedenis, in casu de geschiedenis van permanente versterkingsbouw in Nederland in de periode 1874-1920, waarbij deze deel uitmaakte van de kringstelling 'Stelling van Amsterdam'. Tot hierboven genoemde monument behoort al hetgeen door bestemming of anderszins rechtens onroerend is.

Zijkanaal B. Het Ford Benoorden Spaarndam is een onderdeel van de Positie Spaarndam, die weer onderdeel uitmaakte van de zogenaamde Stelling van Amsterdam. In 1874 werd de Vestingwet van kracht. Hierin werd gesteld dat de verdediging van Nederland in het westen moest worden geconcentreerd. De oude vestingsteden, die geheel niet op het moderne geschut waren ingesteld, werden ontmanteld en in het westen van het land werd het stelsel, al grotendeels bestaande uit verdedigingswerken, linies en stellingen, uitgebreid en gemoderniseerd. Tussen 1881-1884 werden de benodigde gronden aangekocht en werd het terrein bouwrijp gemaakt. Vervolgens werd er een aarden liniewal opgeworpen en werd het forteiland in beginsel aangelegd. In 1886 bracht men op het forteiland een zandlichaam aan waarna tussen 1890-1891 de inundatiemiddelen werden aangelegd. In de jaren 1893 - 1903 werd het forteiland verder afgewerkt met een reeks betonnen fortgebouwen. Tussen 1916 - 1919 werd het fort uitgebreid met een voorstelling. Het fort bestaan uit een langwerpig eiland met daarop, aan de oostkant, het langgerekte hoofdgebouw. Dit hoofdgebouw is via een poterne verbonden met het voorgebouw aan de westzijde. Aan de oostkant (keelzijde) van dit complex twee kazematten. Op de noord- en zuidkant van het eiland de restanten van een hefkoepelgebouw, opgeblazen in de Tweede Wereldoorlog. Rond het eiland een brede gracht. Het fort wordt door middel van een hoge wal verbonden met het Fort Bezuiden Spaarndam. Ten westen van deze wal ligt een gracht met aan de overkant een laag dijkje. De gracht sluit aan op de gracht rond het forteiland. Ten westen van het fort ligt de voorstelling, voorzien van een eigen gracht en ringwal. Binnen de voorstelling een reeks onderkomens voor manschappen, uitgevoerd in gewapend beton. Her Fort Benoorden Spaarndam is een door de provincie bescherm monument. Behalve het forteiland met fortgebouwen en gracht behoren hier ook toe:. I. drie inundatieduikers gelegen in de gracht rond het fort. II. de liniewal die de forten Benoorden en Bezuiden Spaarndam verbindt;. III. een inlaatduiker in de liniewal op de grens van de gemeente Velsen en Haarlem;. IV. de voorstelling ten westen van het fort;. V. drie grenspalen, gesitueerd op de plek waar de Slaperdijk aansluit op de Velserdijk. Zie voor de uitvoerige beschrijving het rapport 'Stelling van Amsterdam, Positie bij Spaarndam', een uitgave van de provincie Noord-Holland, Haarlem 1990, blz. 8-65. Redengevende omschrijving:. De Positie bij Spaarndam is van architectuurhistorische waarde:. a. in elk van zijn samenstellende delen;. b. vanwege het complete beeld van ruim een eeuw ontwikkeling in de Nederlandse versterkingsbouw op één lokatie;. c. binnen de ontwikkeling van de toepassing van baksteen, ongewapend en gewapend beton in de militaire bouwkunst, waarbij de objecten in beton tot de vroege voorbeelden behoren;. d. door de complexe onderlinge samenhang die uniek is in Nederland en als totaal en in zijn samenstellende delen gaaf behouden is gebleven;. e. vanwege de diverstiteit aan voorzieningen (waterstaatkundig, geografisch en vuurtechnisch bepaald) in functionele samenhang;. f. als verdedigingswerk op de van oudsher strategische plek bij de accessen (waaronder de Slaper- en Velserdijk) en sluizen nabij Spaarndam. In groter verband wordt de architectuurhistorische waarde bepaald:. g. door de oorsspronkelijke samenhang met de zich westelijk uitstrekkende polders die als inundatiekom dienst doen (Westbroek- en Oude Spaarndammerpolder);. h. door de functionele samenhang met en plaats ten opzichte van de overige onderdelen behorende tot de Stelling van Amsterdam. De positie bij Spaarndam is van sociaal- en cultuurhistorische waarde als element uit de krijgsgeschiedenis, in casu de geschiedenis van permanente versterkingsbouw in Nederland in de periode 1874-1920, waarbij deze deel uitmaakte van de kringstelling 'Stelling van Amsterdam'. Tot hierboven genoemde monument behoort al hetgeen door bestemming of anderszins rechtens onroerend is.
Ontvang onze nieuwsbrief
Tweewekelijks geven we je een overzicht van de meest interessante en relevante onderwerpen, artikelen en bronnen van dit moment.
Ministerie van volksgezondheid, welzijn en sportVFonds
Contact

Herengracht 380
1016 CJ
Amsterdam

020 52 33 87 0info@oorlogsbronnen.nlPers en media