Back to top

Platform Militaire Historie Ede

Het Platform Militaire Historie Ede stelt zich ten doel de rijke, militaire historie van Ede te documenteren en toegankelijk te houden. Het platform is binnen de gemeente Ede het aanspreekpunt voor zaken die de militaire historie van Ede betreffen en houdt zich ook bezig met het digitaliseren en restaureren van historische documenten en beeldmateriaal, zodat deze voor toekomstige generaties behouden blijven en digitaal beschikbaar komen voor lezingen, exposities en educatieve doeleinden.

Arthur Koolkazerne; gebouw 27 (voormalige hoefsmederij)
6711 MA Ede
Nederland

Oorlogsbronnen Platform Militaire Historie Ede

Gelegenheidsenvelop uitgegeven in Ede ter gelegenheid van het 125 jarig bestaan van het Regiment Verbindingstroepen op 18 februari 1999 (1999)
Vervaardiger, datum
Veldpost Ede, 1999
Collectie
Platform Militaire Historie Ede
trefwoorden
  • envelop
  • papier
beschrijving
Op 27 oktober 1952 werd bij Ministeriële beschikking vastgesteld, dat het 1e Regiment Verbindingstroepen deel uitmakend van het op 1 mei 1949 zelfstandig geworden Wapen van de Verbindingsdienst, de traditie zou voortzetten van de op 18 februari 1874 opgerichte Afdeling Veldtelegrafisten van het toenmalige Bataljon Mineurs en Sappeurs. In 1999 bestond de Verbindingsdienst dan ook 125 jaar, waarvan 50 jaar als zelfstandig Wapen. Een verzelfstandiging die het gevolg was van de snelle naoorlogse technologische ontwikkelingen en de daaraan gerelateerde groei. In 199 is het ook vijfentwintig jaar geleden dat door Hare Majesteit de Koningin een Vaandel werd toegekend aan het Regiment Verbindingstroepen. Ter gelegenheid van het 125-jarig jubileum van de Verbindingsdienst Koninklijke Landmacht is door de Sectie Militaire Geschiedenis een jubileumboek geschreven met als titel ‘van telegraaf tot satelliet’. Tevens kwam er op 18 februari 1999, de verjaardag van de Verbindingsdienst, een eerste dag envelop uit met het veldpoststempel nummer 50 en een postzegel van 80 cent met het beeldmerk van de Euro als nieuwe rekenheid in het betalingsverkeer in Nederland.
https://www.collectiegelderland.nl/organisaties/platformmilitairehistorieede/voorwerp-0081
Houten schild van het Regiment Verbindingstroepen met op een metalen plaat de afbeelding van het monument Verbindingsdienst sinds 1993 (1993)
Vervaardiger, datum
1993
Collectie
Platform Militaire Historie Ede
trefwoorden
  • wapenschild
  • hout
beschrijving
Regiment Verbindingsdienst
https://www.collectiegelderland.nl/organisaties/platformmilitairehistorieede/voorwerp-0058
Verkleind model van het Monument Verbindingsdienst uitgegeven aan de vrijwilligers van het Museum Verbindingsdienst bij het sluiten van de deuren in december 2010 (2010)
Vervaardiger, datum
Museum Verbindingsdienst, 2010
Collectie
Platform Militaire Historie Ede
trefwoorden
  • aandenken
  • kunststof
beschrijving
Het meest opvallende van het monument van de Verbindingsdienst is de Regimentsleeuw. De leeuw is een van de vier leeuwen die in 1772 in opdracht van de gemeente Rotterdam door de beeldhouwer J. Keerbergen werden gemaakt voor de nieuwe Hofpoort. Deze poort werd in 1833 afgebroken en leeuwen werden opgeslagen. In 1859 werd over de toegang van de Nieuwe Maas naar de Oude haven de Koningsbrug gebouwd. Daar vonden de vier ook een plaats en al snel kreeg de Koningsbrug de naam ‘Vierleeuwenbrug’. Bij de gevechten op 10 mei 1940 sneuvelden in de omgeving van deze brug zeven militairen van de Verbindingstroepen. Na de oorlog werd de Vierleeuwenbrug afgebroken en werd door de Gemeente Rotterdam één van de leeuwen in langdurige bruikleen afgestaan aan de Verbindingsdienst als dank voor de inzet van de Verbindingstroepen bij de verdediging van Rotterdam. Het monument, dat in 1960 werd gebouwd, werd in 1991 ingrijpend gerenoveerd. De leeuw werd op een sokkel van basaltkeien geplaatst – symbool voor Rotterdam – en op de sokkel werd een plaquette met de namen van de gesneuvelden aangebracht. Achter de leeuw werd een muur gebouwd waarop zes plaquettes zijn aangebracht met de namen van de verbindingsdienst-militairen van de Koninklijke Landmacht en van het Koninklijk Nederlands Indisch Leger die na 1940 zijn omgekomen. In december 2010 zijn de kazernes in Ede gesloten. Het monument is toen overgebracht naar het terrein van de Bernhardkazerne te Amersfoort. De leeuw is daar geplaatst op een nieuwe sokkel. De oude sokkel van het monument in Ede is van een replica van de leeuw voorzien. Alle vrijwilligers van het Museum Verbindingsdienst kregen bij het sluiten van het museum in Ede dit beeldje mee als herinnering.
https://www.collectiegelderland.nl/organisaties/platformmilitairehistorieede/voorwerp-0082
Topografische kaart van de militaire terreinen in Ede eind 19e eeuw (1883)
Vervaardiger, datum
Topografische Inrichting, 1883
Collectie
Platform Militaire Historie Ede
trefwoorden
  • stafkaart
  • papier
beschrijving
Chromo topografische kaart in Bonne projectie op schaal 1:25.000. De stafkaart kent kaartnummer 489 Wageningen en is gemaakt omstreeks 1883. De tekst Wageningen boven de kaart is afgeplakt met de nieuwe naam: Kaart van de militaire terreinen onder Ede. In 1876 werd uit militaire behoefte het besluit genomen om heel Nederland op schaal 1:25.000 te karteren. Dit resulteerde in 776 gekleurde kaarten, de 'Chromo Topografische Kaart des Rijks', waar dit er één van is. Nummer 489 toont Ede en omgeving in een periode dat er gesproken werd over het bouwen van kazernes in Ede. Nieuwe garnizoensplaatsen moesten bij voorkeur liggen bij spoorlijnen en oefenterreinen. In 1900 kocht het Ministerie van Oorlog gronden van de buurten Ede-Veldhuizen en Maanen ten noorden van de spoorlijn en ten westen van de Sysselt. In 1904 werd gestart met de bouw van de kazernes tussen het dorp Ede en het natuurgebied de Sysselt.
https://www.collectiegelderland.nl/organisaties/platformmilitairehistorieede/voorwerp-0001
Zwart geverfde houten kist van het 4de Regiment Veldartillerie Ede begin twintigste eeuw (1908)
Vervaardiger, datum
1908
Collectie
Platform Militaire Historie Ede
trefwoorden
  • soldatenkist
  • hout
beschrijving
Houten manschappenkist waarvan de eigenaar diende bij de 4de Batterij Ede van het 4de Regiment Veldartillerie. De naam van de eenheid is in witte letters goed te lezen en staat op de voorkant van de kist. Op de deksel staat de slecht leesbare naam van de eigenaar, A.J. Westerbeek. Aan de zijkant zijn naast de ijzeren hengsels, resten van bagagestickers van de Nederlandse Centraal Spoorweg-maatschappij zichtbaar. Op één daarvan is nog leesbaar 'van Lunteren NCS'. Op de bovenkant zien we een vrachtgoedsticker 'van Zwartsluis'. Bij Koninklijk Besluit van 30 maart 1905 werd voor de 4e Divisie het 4e Regiment Veldartillerie opgericht. Het regiment bestond uit een staf en twee afdelingen met elk drie batterijen van vier vuurmonden. De veldartillerie werd in deze jaren voorzien van het nieuwe snelvuurkanon 7,5 cm van Krupp, bekend als het 7-Veld geschut met terugloop en schild. De 7-Veld met een dracht van 6,5 km werd getrokken door 6 paarden en kende een bemanning van 7 soldaten. De afdeling werd in 1908 gehuisvest in de nieuwe artillerie- cq Van Essenkazerne. In het gebouw konden 28 onderofficieren en 291 manschappen worden gehuisvest. In de bijbehorende 4 stallen was plaats voor 256 paarden. Onder het bed of kribbe van de soldaat stond vaak een manschappenkist of kribbekist. De kist was gevuld met dagelijkse benodigdheden, zoals kranten, zeep, scheergerei e.d. Deze kist was eigendom van Albertus Johannes Westerbeek, op 23 oktober 1892 geboren in Zwartsluis (overleden op 26 maart 1947 in Ede). Hij was in 1921 getrouwd met Jannetje van de Kaa (geboren op 4 mei 1880 in Ede en op 22 juni 1953 overleden in Lunteren).
https://www.collectiegelderland.nl/organisaties/platformmilitairehistorieede/voorwerp-0002
download