Back to top

Thema's Tweede Wereldoorlog

Vormaanduiding
Vormaanduiding
Vormaanduiding is de verzamelnaam voor de uiterlijke gedaanten van objecten; hoe inhoud of idee uitgedrukt is. NB: Gebruik de term Vormaanduiding als zodanig NIET, maar kies een specifieke term uit de vormaanduidingenlijst. Veel vormaanduidingstermen zijn zowel vormaanduiding als onderwerpsaanduiding, bijvoorbeeld: Cartoons (een boek gaat over cartoons, of een boek ìs een cartoon), Kinderboeken (een boek gaat over kinderboeken, of ìs een kinderboek). In dit onderscheid wordt hier niet voorzien.
Documenten
Documentatie
Documentaires
Distinctieven
Circulaires
Chronologieën
Catalogi
Bronnenuitgaven
Brochures
Borden
Adreslijsten
Biografieën
Bibliografieën
Overlijdensadvertenties
Namenlijsten
Vaandels
Poëzie
Stripverhalen
Romans
Tekeningen
Miniatuurboekjes
Collecties
Cartoons
Affiches
Woordenboeken
Spotprenten
Proclamaties
Bekendmakingen
Decreten
Verordeningen
Kaartmateriaal
Kalenders
Bestuur
Bestuur
Bestuur is het besturen, het leiden en regelen van zaken en personen. Hier vooral in de context van (gemeentelijk) overheid.
Defensiepolitiek
Cultuurpolitiek
Corruptie
Koninklijke besluiten
Burgemeesters
Parlement
Volksvertegenwoordiging
Overheidsinstellingen
Verkiezingen
Bezettingsbestuur
Bevolkingsregisters
Regering in ballingschap
Binnenlandse politiek
Sultanaten
Economische politiek
Bestuursorganen
Staatsinrichting
Sociale politiek
Proclamaties
Benoemingen
Staatshoofden
Vichy
Belastingen
Algemene Rekenkamer
Ministers
Ambtenaren
Referenda
Regering
Besprekingen
Organisaties
Kabinetten
Overheden
Strijdkrachten
Strijdkrachten
Strijdkrachten zijn de gezamenlijke manschappen waarover voor een strijd kan worden beschikt.
Oostenrijkse strijdkrachten
Noorse strijdkrachten
Deense strijdkrachten
Nieuw Zeelandse strijdkrachten
Nederlandse strijdkrachten
Mongoolse strijdkrachten
Litouwse strijdkrachten
Birmese strijdkrachten
SAS
ELAS
Ukrai͏̈n'ska Povstans'ka Armija
Libische strijdkrachten
Letse strijdkrachten
Landstorm
Marva
Abessijnse strijdkrachten
Kwomintang
Afweerdienst
Kroatische strijdkrachten
Albanese strijdkrachten
Kozakken
KNIL
Joegoslavische strijdkrachten
Jewish Brigade
Duitse strijdkrachten
Japanse strijdkrachten
Italiaanse strijdkrachten
Onderscheidingen
Prinses Irene Brigade
Indonesische strijdkrachten
Filippijnse strijdkrachten
Griekse strijdkrachten
Ideologieën
Ideologieën
Een Ideologie is een geheel van ideeën over de mens, menselijke relaties en de inrichting van de maatschappij, dat leeft binnen een maatschappelijke groep, met name een politieke partij, een denkstroming of een sociale klasse.
Neonazisme
Neofascisme
Radicalisme
Nationalisme
Nationaalsocialisme
Militarisme
Rechts-extremisme
Vrijmetselarij
Kolonialisme
Liberalisme
Action Française
Sociaal Democraten
Anti-Communisme
Vrijdenkersvereniging De Dageraad
Groot-Nederlandse gedachte
Marxisme
Imperialisme
Humanisme
Antifascisme
Fascisme
Extremisme
Anarchisme
Dictaturen
Democratie
Conservatisme
Communisme
Zionisme
Totalitarisme
Stalinisme
Socialisme
Republikeinen
Pacifisme
Lokale geschiedenis
Lokale geschiedenis
Lokale geschiedenis is de geschiedenis van een bepaalde stad of een bepaald dorp.
Stadhuizen
Forten
Woningen
Regionale geschiedenis
Parken
Paleizen
Molens
Kustgebied
Kerken
Huizen
Gedenkplaatsen
Gebouwen
Dorpen
Steden
Standbeelden
Pers
Pers
Pers is hier het middel tot overdracht en verspreiding van kennis en informatie. Gebruik voor naoorlogse perskanalen (televisie, internet) de term Media.
Journalistiek
Kranten
Nieuwsberichten
Nieuwsvoorziening
Omroep
Periodieken
Persberichten
Illegale pers
Persvrijheid
Perszuivering
Publicatieverboden
Radio
Persgilde
Algemeen Nederlandsch Persbureau
Fotografie
Film
Drukkerijen
Bioscopen
Bioscoopjournaals
Radiozenders
Voorlichting
Verordeningenbladen
Luchtfotografie
Censuur
Bevrijding
Bevrijding
De Bevrijding is de bevrijding van de Duitse resp. Japanse bezetting/overheersing. In stricte zin vond dat op Nederlands grondgebied plaats op 5 mei resp. 15 augustus 1945. Zuidelijk Nederland werd echter al in het najaar van 1944 (12 september- 3 december) bevrijd. Hier niet alleen gebruikt voor de bevrijdingsdag maar ook voor de dagen/weken direct daarna.
Bevrijdingskinderen
Overgangsbewind
Intochten
Arrestaties
Dam-incident
Binnenlandse Strijdkrachten
Hotel De Wereld
Nationale feestrokken
Bevrijding van Nederland door Geallieerde strijdkrachten
Feesten
Aftocht
Dolle Dinsdag
Bijltjesdag
Verzet
Verzet
Verzet is de verzamelnaam voor alle personen en groepen die weerstand boden aan de Duitse bezetting.
Illegale pers
Schoolverzet
Verraad
Vermommingen
Studentenverzet
Stakingen
Vluchtroutes
Represailles
Hulp
Overakker-complot
Hooglerarenverzet
Verzetsstrijders
Groote Advies-Commissie der Illegaliteit
Nationaal Comité
Knokploegen
Demonstraties
Opstand van Warschau
Onafhankelijkheidsfront
Contact-Commissie der Illegaliteit
Verzetsgroepen
Raad van Verzet
Fédération Internationale des Résistants
Conseil National de la Résistance
College van Vertrouwensmannen
Bekennende Kirche
Pilotenhulp
Onderduik
Artsenverzet
Kunstenaarsverzet
Koeriers
V-mannen
Illegaliteit
Dagelijks leven
Dagelijks leven
Dagelijks leven is het leven van alledag, het 'gewone' leven. Hier vooral gebruikt voor de zaken die bij burgers plaats of effect hadden, zowel in het openbare leven als in huiselijke kring.
Familieleven
Discriminatie
Dieren
Dagboeken
Bevolkingsgroepen
Brieven
Vrijheidsinperkingen
Winter
Plechtigheden
Liefde
Lichaamsverzorging
Recreatie
Armoede
Huwelijk
Begrafenissen
Sieraden
Welzijnszorg
Klokken
Kleding
Kinderen
Gezinnen
Geschenken
Geruchten
Foto's
Folklore
Feestdagen
Emoties
Mode
Moraal
Omstanders
Ontmoetingen
Ontruimingen
Vluchtelingen
Vluchtelingen
Vluchtelingen zijn mensen die uit hun land of woonplaats vluchten of gevlucht zijn voor lijfsgevaar of geweld, of voor dreiging daarvan of bedreiging daarmee.
Uitzetting
Asiel
Vreemdelingen
Statenlozen
Migratie
Exil
Heimatvertriebenen
Volksverhuizingen
Ballingschap
Displaced Persons
Kindertehuis Bingo
Vluchtelingenkampen
Cultuur
Cultuur
De term Cultuur wordt hier gebruikt in twee betekenissen: 1) het geheel van manifestaties van kunst, ontspanning en vermaak; 2) het geheel van normen, waarden, omgangsvormen e.d.
Kunst
Algemeen Nederlandsch Verbond
Muziek
Kleinkunst
Cabaret
Identiteit
Cultuurpolitiek
Spotprenten
Tentoonstellingen
Theater
Toneel
Uitgeverijen
Volksliederen
Bibliotheken
Boeken
Boekhandels
Affiches
Cartoons
Vormgeving
Collecties
Variété
Mode
Foto's
Folklore
Intellectuelen
Kunstenaars
Verzuiling
Artiesten
Symboliek
Cultuurgeschiedenis
Cultuurkritiek
Dans
Evacuaties
Evacuaties
Evacuaties zijn het wegtrekken of verplaatsen van groepen personen van een gevaarlijke of omstreden plaats naar een veiligere plaats. Grote evacuaties tijdens de Tweede Wereldoorlog waren die uit het westelijk kustgebied vanwege de bouw van de Atlantikwall en die uit Arnhem en omgeving vanwege Operatie Market Garden.
Hulp
Bureau Afvoer Burgerbevolking
Spergebieden
Kinderlandverschickung
Noodwoningen
Oorlogsslachtoffers
Oorlogsslachtoffers
Oorlogsslachtoffers zijn personen die tengevolge van een oorlog gedood zijn of fysieke (door bijvoorbeeld gewond te zijn geraakt), psychische en/of materiële schade hebben geleden.
Graven
Drenkelingen
Oorlogsinvaliden
Informatiebureau van het Nederlandse Rode Kruis
Troostmeisjes
Burgerslachtoffers
Lijken
Oorlogsgetroffenen
Zelfmoorden
Weduwen
Namenlijsten
Gevangenen
Gewonden
Kindsoldaten
Vermisten
Koninklijk Huis
Koninklijk Huis
Het Koninklijk Huis is dat deel van de Nederlandse koninklijke familie dat gerechtigd is tot de troon én onder de ministeriële verantwoordelijkheid valt. Daarnaast zijn ook de afgetreden monarch en de echtgenoten van bovengenoemde personen leden van het Koninklijk Huis. Ten tijde van de Tweede Wereldoorlog bestond het Koninklijk Huis uit: koningin Wilhelmina, prinses Juliana en prins Bernhard en de prinsesjes Beatrix, Irene en Margriet. Gebruik voor koninklijke huizen in andere landen de term Koningshuizen.
Koningskwestie
Koningshuizen
Koningsgezindheid
Vervolging
Vervolging
Vervolging is het vervolgen of vervolgd worden, aantasting in vrijheid en persoon (vrijheidsberoving, mishandeling, vernedering, levensbedreiging).
Mishandeling
Jodenvervolging
Geestelijk gehandicapten
Geweldpleging
Psychiatrische inrichtingen
Transporten
Ontvluchtingen
Zelfmoorden
Sterilisatie
Terreur
Eugenetica
Woonwagenbewoners
Psychiatrische patiënten
Moordpartijen
Jehova's Getuigen
Asocialen
Vrijmetselarij
Lichamelijk gehandicapten
Verhoren
Vluchtroutes
Verkrachtingen
Razzia's
Executies
Sinti en Roma
Politieke gevangenen
Rassenpolitiek
Huiszoekingen
Etnische zuiveringen
Arrestaties
Namenlijsten
Euthanasie
Homoseksuelen
Economie
Economie
Economie is het geheel van de financiële middelen, de handel en de industrie van een land, stad, regio e.d.
Grondstoffen
Inbeslagneming
Oorlogsschulden
Verzekeringen
Statistieken
Postverkeer
Papier
Bedrijven
Fondsen
Opslag
Onteigening
Bankwezen
Oorlogswinst
Financiën
Oorlogsschade
Oorlogseconomie
Energie
Mijnbouw
Levensonderhoud
Landbouw
Economische politiek
Corporatisme
Brandstoffen
Boycot
Bouwnijverheid
Bouw
Kartelvorming
Jacht
Inflatie
Omnia-Treuhandgesellschaft m.b.H.
Wirtschaftsprüfstelle
Deutsche Revisions- und Treuhandgesellschaft A.G.
Oorlogvoering
Oorlogvoering
Oorlogvoering is het voeren van oorlog. Hier gebruikt als verzamelnaam voor alles wat met voeren van oorlog te maken heeft, met name de militaire zaken.
Militaire geschiedenis
Eindstrijd
Gedwongen prostitutie
Gevechtshandelingen
Interventies
Intochten
Inundaties
Luchtafweer
Luchtfotografie
Militaire oefeningen
Militaire operaties
Mobilisatie
Bacteriologische oorlogvoering
Ontwapening
Oorlogen
Oorlogsbuit
Oorlogsverklaringen
Pacific-Oorlog
Achttiendaagse Veldtocht
Plunderingen
Radar
Oorlogvoorbereiding
Eerste Wereldoorlog
Tweede Wereldoorlog
Veldhospitalen
Kamikaze
Bevoorradingen
Verkenningen
Patrouilles
Forten
Fall Weiss
Oerwouden
Tewerkstelling
Tewerkstelling
Tewerkstelling is de verplichting opgedragen arbeidsprestaties te leveren.
Kamp De Witte Peal
Kamp De Vecht
Kamp Bruinhorst
Werkkamp Linde
Kamp Het Overbroek
Kamp De Wittebrink
Kamp Beenderribben
Kamp De Fledders
Kamp De Slikken
Twilhaar
Kamp Molengoot
Kamp Kremboong
De Zomp
Invoering van Arbeidsinzet
Kamp De Beetse
Arbeitserziehungslager
Arbeidsinzet
Arbeidsdienst
Dwangarbeiders
Dwangarbeid
Kamp Balderhaar
Kamp Schaarshoek
Kamp Kloosterhaar
Kamp Het Wijde Gat
Kamp Arriën
Kamp Schut
Kamp Vledder
Werkkamp Diever B
Werkkamp Diever A
Werkkamp Mantinge
Onderwijs
Onderwijs
Onderwijs is het systematisch, volgens aangenomen beginselen, georganiseerd overbrengen van elementaire en uitgebreide kennis en kunde door daartoe aangestelde, bevoegde leerkrachten, aan afzonderlijke of daarvoor bijeenzijnde personen, m.n. onderricht dat op scholen wordt gegeven. Ook gebruikt in de betekenis van de instellingen waaraan onderricht gegeven wordt.
Studenten
Universiteiten
Wetenschappen
Hogescholen
Hoogleraren
Lesmateriaal
Ministerie van Onderwijs, Kunsten en Wetenschappen
Opleidingen
Scholen
Gevallenen
Gevallenen
Met Gevallenen worden hier bedoeld personen die als militair of ten gevolge van verzet zijn omgekomen door inwerking van directe oorlogshandelingen of maatregelen van de bezetters in Nederland, Nederlands-Indië of elders.
Lijken
Erelijst der Gevallenen
Graven
Politiek
Politiek
Politiek is 1) het geheel van staatkundige beginselen en regels volgens welke een staat, gewest etc., wordt of moet worden geregeerd, en 2) de handelswijze, gedragslijn van een regering ten aanzien van bepaalde objecten.
Binnenlandse politiek
Accomodatie
Cultuurpolitiek
Defensiepolitiek
Ambtenaren
Economische politiek
Sociale politiek
Bijeenkomsten
Buitenlandse politiek
Politieke geschiedenis
Politieke partijen
Revoluties
Derde Rijk
Derde Rijk
Het Derde Rijk is Duitsland in de periode van 1933 tot 1945.
Reichssicherheitshauptamt
Winterhilfswerk
Nacht van de Lange Messen
Nationaalsocialisme
Rijkskanselarij
Führerprincipe
Führerstaat
Hakenkruis
Hitlergroet
Arisering
Lebensborn
Nazificatie
Deutsche Arbeitsfront
Kraft durch Freude
Nationalsozialistische Volkswohlfahrt
Ordnungspolizei
Reichsarbeitsdienst
Religie
Religie
Religie is (een bepaald systeem van) godsdienst.
Theologie
Jehova's Getuigen
Christendom
Aalmoezeniers
Erediensten
Geestelijken
Antroposofie
Islam
Jodendom
Kloosterorden
Kloosters
Mystiek
Occultisme
Protestantisme
Preken
Hindoes
Kerken
Rooms-Katholicisme
Boeddhisme
Propaganda
Propaganda
Propaganda is een vorm van communicatie waarbij door de belanghebbende partij wordt getracht aanhangers voor haar gedachtengoed te winnen door het bespelen van de publieke opinie. Dit wordt bewerkstelligd door het bewust verspreiden van eenzijdige en/of verzonnen informatie.
Mr. Prikkeldraad
Publieke opinie
Straatpropaganda
Taalgebruik
Werving
Massapsychologie
Psychologie
Psychologische oorlogvoering
Psychological Warfare Division
Office of War Information
Political Warfare Executive
Anti-geallieerd
V-acties
Recht
Recht
Recht wordt hier gebruikt als verzamelbegrip voor alles wat met recht te maken heeft: rechten, rechtspraak, wetten en andere juridische zaken. Gebruik waar mogelijk alleen de specifieke rechtstermen zoals hier aangegeven.
Daders
Onteigening
Oorlogsmisdaden
Oorlogsrecht
Opsporing
Processen
Rechterlijke macht
Rechtspositie
Rechtspraak
Reclassering
Hoogverraad
Vreemdelingen
Ereraden
Oorlogsmisdadigers
Rechtsherstel
Rechtswetenschap
Berechting
Staatsrecht
Straffen
Strafrecht
Adatrecht
Transitional justice
Uitleveringen
Uitzetting
Verjaring
Volkenrecht
Vrederechtspraak
Vrijlating
Wetboeken
Wetgeving
Zuivering
Militaire rechtspraak
Openbare orde
Openbare orde
Openbare orde is (het ordentelijk verloop van) het maatschappelijk verkeer in de openbare ruimte.
Vechtpartijen
Branden
Brandweer
Burgerbescherming
Burgerwacht
Criminaliteit
Demonstraties
Diefstal
Grensbewaking
Luchtbescherming
Marechaussee
Opstanden
Ordediensten
Politie
Rampen
Knokploegen
Misdrijven
Naoorlogse periode
Naoorlogse periode
Naoorlogse periode is de periode na afloop van de Tweede Wereldoorlog tot heden.
Operatie Black Tulip
Centrumpartij
Oorlogspleegkinderen
Oorlogsvrijwilligers
Bond van Oud-Illegale Werkers Haarlem
Oorlogsweeskinderen
Oorlogsmisdadigers
Atoomoorlog
Opgravingen
International Tracing Service
Opvangkampen
Nederlandse Vereniging van Ex-Politieke Gevangenen
UNESCO
Overgangsbewind
Militair Gezag
RMS
Overlevenden
Pensioenen
Nederlandse Volks-Unie
Media
Huldigingen
Politionele acties
Historikerstreit
Herstel
Herinnering
Herdenkingen
Herbezetting
Ereraden
Displaced Persons
Rechtsherstel
Verenigde Naties
Re-enactment
Collaboratie
Collaboratie
Collaboratie is samenwerking met een (buitenlandse) vijand waarbij men zich keert tegen eigen bevolking en overheid.
NSB
Oorlogsvrijwilligers
Oostinzet
Landstorm
Knokploegen
Oostkolonisatie
Technische Nothilfe
Opleidingskampen
Verraad
Winterhulp
Vichy
Collaborateurs
Nederlandsche Volksdienst
Internationale betrekkingen
Internationale betrekkingen
Internationale betrekkingen zijn de relaties tussen landen. Hier vooral gebruikt voor de relaties op politiek en economisch gebied.
Neutraliteit
Gemenebest
Koude Oorlog
Lend-Lease Act
Atlantic Charter
Verdragen
Conferenties
Consulaten
Delegaties
Demilitarisering
Ambassades
Diplomatie
Gebiedsuitbreiding
Gebiedsverdeling
Geopolitiek
Grenzen
Isolationisme
Koloniale geschiedenis
Dekolonisatie
Kolonialisme
Vrede
Onderhandelingen
Oorlogsschulden
Wapenstilstanden
Asmogendheden
Geallieerden
Besprekingen
Staatsbezoeken
Interventies
Uitleveringen
Buitenlandse politiek
Nationaliteiten
Vooroorlogse periode
Vooroorlogse periode
Met Vooroorlogse periode wordt bedoeld de periode vóór het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog.
Neutraliteit
Interbellum
Eerste Wereldoorlog
Kolonialisme
Poolse Corridor
Zaak-Oss
Nacht van de Lange Messen
Venlo-incident
Spaanse Burgeroorlog
Rijnlandbezetting
Jordaanoproer
Anti-Kominternpact
Volkenbond
Ambtenarenverbod
Keizerrijk
Juliputsch
Weimar Republiek
Kampen
Kampen
Kampen is het verzamelbegrip voor de verblijfplaatsen, meestal in de vorm van barakken, die worden gebruikt om mensen (gedwongen) te verzamelen.
Geïnterneerden
Vernietigingskampen
Transporten
Vluchtelingenkampen
Gevangenissen
Gijzelaarskampen
Interneringskampen
Kampadministratie
Kampcommandanten
Opvangkampen
Appèlplaatsen
Arbeitserziehungslager
Werkkampen (Tewerkstelling)
Strafkampen
Kampgeld
Barakken
Bewarings- en verblijfskampen
Kampkranten
Bewaking
Tuchthuizen
Krijgsgevangenkampen
Dwangarbeiders
Goelags
Republikeinse kampen
Buitenkampers
Werkkampen (Buitenkampen)
Ontvluchtingen
Doorgangskampen
Concentratiekampen
Interneringskampen (Europese)