Ga direct naar: Hoofdnavigatie
Ga direct naar: Inhoud

Vereniging van Oud-Buchenwalders [815]

Geschiedenis: In 1977 nam een aantal oud-gevangenen uit Buchenwald het initiatief voor de oprichting van een vereniging. Het voornaamste doel hiervan was het saamhorigheidsgevoel te bewaren onder hen die in de Tweede Wereldoorlog als verzetsdeelnemer of als vervolgde in Buchenwald gevangen hebben gezeten. Daarnaast ging het om de behartiging van de belangen van de oud-gevangenen en hun nabestaanden, en het in ere houden van de nagedachtenis van hen die in Buchenwald waren omgekomen. In de periode tussen het einde van de oorlog en de oprichting van de vereniging ligt echter een rijke geschiedenis wat betreft het kamp Buchenwald en de herdenkingen aan de verschrikkingen in dat kamp. Buchenwald en de herdenking van de nazi-terreur zijn doortrokken van de Koude Oorlog. Het feit dat Buchenwald in Oost-Duitsland lag en er twee machtsblokken waren in Europa heeft haar reflectie gehad op zowel de internationale als de nationale herdenkingen. Omdat Buchenwald één van de eerste kampen van de nazi's was, was een grote groep van haar gevangenen communist. Tijdens - maar vooral na - de oorlog was er sprake van een tweedeling tussen de communisten en de rest van het verzet. Buchenwald werd het symbool van het antifascistische verzet en niet het symbool tegen dictatuur an sich, zoals vele oud-Buchenwalders het graag wilden zien. Vanwege de geografische ligging van het kamp, werd er door het communistisch regime van Oost-Duitsland de nadruk gelegd op de antifascistische verzetsstrijders, iets dat de CPN van harte toejuichte. De tweedeling was ook in Nederland te zien en ook al eerder. In 1949 werd er door de Oorlogsgravenstichting een urn onthuld ter nagedachtenis aan hen die waren overleden in Buchenwald. De doden in Buchenwald werden daar door het voormalige verzet herdacht, maar niet door de communisten. In oktober 1955 werd op de Oosterbegraafplaats in Amsterdam door de communisten die in Buchenwald hadden gezeten een urn onthuld. De tweedeling was niet alleen ideologisch, maar ook fys
reproductiebeperkingen: Behoudens de algemene regels die gelden voor het vermenigvuldigen van stukken gelden geen beperkingen voor de reproductie.
Openbaarheid: Enkele inventarisnummers van dit archief zijn beperkt openbaar. Details staan vermeld in de rubriek "openbaarheid".
ordening van de archiefbestanddelen: Bij het maken van de inventaris is zoveel mogelijk vastgehouden aan de originele indeling, gemaakt door de Vereniging van Oud-Buchenwalders. Daarbij is gekozen voor een uitgebreide rubriek betreffende de organisatie van de vereniging en enkele kleinere betreffende de contacten en projecten van de vereniging. De rubriek 'Organisatie' bestaat voornamelijk uit correspondentie en vergaderstukken, alsmede enkele stukken omtrent de oprichting en opheffing. Alle stukken binnen de rubrieken zijn chronologisch geordend.
selectie, vernietiging en bewerking: Na ontvangst door het NIOD zijn de doubletten vernietigd tijdens de bewerking van het archief.
Literatuur en verwante collecties: Voor onderzoek naar het concentratiekamp Buchenwald raadplege men de volgende literatuur en verwante archieven.
taal van de archiefbescheiden: Het merendeel van de archiefstukken is Nederlandstalig.
aard van de archiefbestanddelen: Naast de stukken die veelvuldig voorkomen in een verenigingsarchief, zoals notulen en correspondentie, bevinden zich in het archief van de Vereniging van Oud-Buchenwalders ook enkele stukken van bijzondere aard. Het comité had zowel contact met de Stichting '40-'45 als met het Centraal Orgaan Voormalig Verzet en Slachtoffers, en van deze contacten is enige correspondentie in het archief opgenomen. Daarnaast waren de oud-Buchenwalders ook internationaal actief, en hebben ze deelgenomen aan een interview-project. Van beide is correspondentie terug te vinden in het archief.
materiële staat: De materiële toestand van de archiefstukken verzet zich niet tegen gebruikelijke raadpleging van de originelen in de studiezaal van het NIOD.
beheersgeschiedenis/overbrenging naar het NIOD: Het archief is in 2004 overgedragen aan het NIOD door de voormalig secretaris van de Vereniging van Oud-Buchenwalders, dhr. A. Van Dijk.
Over het archief: De vereniging van Oud-Buchenwalders in opgericht in 1977.
aanvullingen: Aanvullingen worden niet verwacht.
wettelijke status: Het archief is eigendom van het NIOD.
periode van ontstaan: Het archief is gevormd in de periode 1985-2002.
Blijf tweewekelijks op de hoogte
Ministerie van volksgezondheid, welzijn en sportVFonds
Contact

Herengracht 380
1016 CJ
Amsterdam

020 52 33 87 0info@oorlogsbronnen.nlPers en media