Geert Jan Staal

Ook bekend als: Jan

Geert Jan Staal is op 6 juni 1925 in Utrecht geboren. Op 10 mei 1940 wordt een voetbalvriendje door een Duitser doodgeschoten, waardoor hij meteen fel anti-Duits wordt. Als hij 18 jaar is, haalt hij zijn eindexamen HBS-b. Twee maanden laten ontvangt hij de oproep om als dwangarbeider in Duitsland te gaan werken. Nadat de Duitse stad Essen gebombardeerd is en daarbij de fabriek van één van de leveranciers van zijn familiebedrijf is getroffen, wordt de fabriek naar het Duitse grensgebied bij Zwitserland overgeplaatst. Jan krijgt een baan in dat grensgebied. In 1944 probeert Jan drie keer naar Zwitserland te vluchten. De eerste keer mislukt en de tweede keer wordt hij bij Basel gearresteerd. In augustus 1944 besluit hij de Rijn over te zwemmen. Gehuld in slechts een zwembroek bereikt hij de overkant. Hij wordt geïnterneerd in Aarau en kan half december met ongeveer 500 Nederlandse lotgenoten met de trein naar Parijs. Daar worden ze toegewezen aan de verschillende strijdkrachten. Jan wordt met 58 anderen ingedeeld bij het 1e bataljon garde jagers. Hun opleiding is in Lille, Jan wordt officier. In februari 1945 gaan ze naar Zeeuws-Vlaanderen en eind maart naar de frontlijn bij de grote rivieren in westelijk Noord-Brabant. Drie van hen sneuvelen. Thuis heeft iedereen de oorlog overleefd. In de zomer van 1945 gaat Jan alsnog naar Engeland. Zwitserland heeft tussen oktober 1941 en april 1943 ongeveer 1000 Nederlandse militairen en Joden opgenomen. Daarnaaast nog ongeveer 1600 Nederlanders, waaronder studenten die weigerden de loyaliteitsverklaring te tekenen en ongeveer 300 gevluchte dwangarbeiders. Dit beschrijft Jan Staal in 1998 in het boek, getiteld "De Nederlandse vluchtelingen in Zwitserland tijdens de Tweede Wereldoorlog. Een overzicht". Hij beschrijft ook hoe Zwitserland, omringd door vijandelijke landen, probeerde de Duitsers te vriend te houden en onder meer 24.000 Joden terugzond die het niet overleefden.

Bron: Digitaal Monument Engelandvaarders