Ga direct naar: Hoofdnavigatie
Ga direct naar: Inhoud
Operatie Market-Garden 28 januari 2019 5 minuten leestijd

Bevrijd en belegerd: Nijmegen als frontstad

Bij Operatie Market Garden ligt de focus vaak op de militaire mislukking bij Arnhem – een brug te ver. Maar terwijl de geëvacueerde Arnhemse bevolking in spanning wacht op de bevrijding, hebben de Nijmegenaren het ook zwaar te verduren. Het bevrijde Nijmegen verandert in een frontstad, met de bevolking in de vuurlinie. Het leven gaat ondergronds verder, in de schuilkelders.

Deel dit artikel
Noodziekenhuis in de schuilkelders van het Oud Burgeren Gasthuis in Nijmegen
Noodziekenhuis in de schuilkelders van het Oud Burgeren Gasthuis in Nijmegen
Noodziekenhuis in de schuilkelders van het Oud Burgeren Gasthuis in Nijmegen Oorlogsbronnen | Regionaal Archief Nijmegen

Door het geallieerde bombardement van 22 februari 1944 komen worden veel huizen weggevaagd. En met de bevrijding van de stad op 20 september 1944 worden de nog overeind staande gebouwen in de binnenstad grotendeels verwoest. Een deel van de bevolking moet zijn heil zoeken in de schuilkelders.

Gebeurtenis
Bombardement op Nijmegen
Het bombardement op Nijmegen vond plaats op 22 februari 1944. In de veronderstelling zich boven Duitsland te bevinden bombardeerde de Amerikaanse luchtmacht Nijmegen, Enschede en Arnhem. In Nijmegen werd een groot deel van de historisch binnenstad verwoest waarbij minstens 800 burgers omkwamen.
Meer over Bombardement op Nijmegen
Duitse Propaganda Bombardement Nijmegen

Duitse beelden van de gevolgen van het bombardement op Nijmegen op 22 februari 1944.

Frontstad

Met de bevrijding houdt de oorlog niet op. De stad en haar bevolking ligt pal aan de frontlinie. Nijmegen blijf nog een halfjaar het doelwit van Duitse bommen en granaten. Dit dwingt een deel van de bevolking om een veilig onderkomen te zoeken in de schuilkelders, terwijl de ingekwartierde geallieerde soldaten de stad voller maken.

Thema
Bevrijding Nijmegen
Bevrijding van Nijmegen (Gelderland), op 20 september 1944, door de 82e Luchtlandingsdivisie van de Amerikaanse strijdkrachten en het 30e Legerkorps van de Britse strijdkrachten.
Meer over Bevrijding Nijmegen
Vanaf een pand in de Houtstraat genomen foto richting de Stikke Hezelstraat en de verwoeste St. Stevenskerk na het bombardement op 22 februari 1944
Vanaf een pand in de Houtstraat genomen foto richting de Stikke Hezelstraat en de verwoeste St. Stevenskerk na het bombardement op 22 februari 1944
Vanaf een pand in de Houtstraat genomen foto richting de Stikke Hezelstraat en de verwoeste St. Stevenskerk na het bombardement op 22 februari 1944Oorlogsbronnen | A.A. van der Borg | Regionaal Archief Nijmegen
Enkele panden in de Hugo de Grootstraat die zijn verwoest tijdens de bevrijding in september 1944
Enkele panden in de Hugo de Grootstraat die zijn verwoest tijdens de bevrijding in september 1944
Enkele panden in de Hugo de Grootstraat die zijn verwoest tijdens de bevrijding in september 1944Oorlogsbronnen | Anna Huybers | Regionaal Archief Nijmegen

De grote geallieerde militaire aanwezigheid is nodig vanwege het gevaar van de Duitse beschietingen en eventuele tegenaanvallen. Ook zijn de geallieerden bezig met het voorbereiden van de doorstoot naar Duits grondgebied met Operatie Veritable. De stad mag dan bevrijd zijn, de bewoners zijn niet vrij om zomaar de straten op te gaan. Ze kampen met grote woningnood, voedseltekorten en de blijvende oorlogsdreiging.

Gebeurtenis
Operatie Veritable
Operatie Veritable vond plaats tussen 8 februari en 11 maart 1945 in het Reichswald, bij de Duitse Nederlandse grensstreek, bedoeld om het gebied tussen de Roer en de Rijn, ten oosten van Venlo en Nijmegen te bevrijden. De slag resulteerde in een geallieerde overwinning.
Meer over Operatie Veritable
Blijf tweewekelijks op de hoogte
Ministerie van volksgezondheid, welzijn en sportVFonds
Contact

Herengracht 380
1016 CJ
Amsterdam

020 52 33 87 0info@oorlogsbronnen.nlPers en media