Ga direct naar: Hoofdnavigatie
Ga direct naar: Inhoud
Operatie Market-Garden 17 september 2019 7 minuten leestijd

De geallieerde mislukking van Operatie Market Garden

Het nemen van te grote risico's heeft geleid tot het geallieerde verlies van Operatie Market Garden, wordt verondersteld. In de voorbereidingen van Market Garden gaan de geallieerden ervan uit dat het Duitse leger bijna verslagen is en de geallieerde opmars in razend tempo verder zal stoten. Beide veronderstellingen blijken niet juist. De rol van de sterke Duitse verdediging is onderschat.

Deel dit artikel
Duitse militairen in een buitgemaakte Amerikaanse jeep in Arnhem
Duitse militairen in een buitgemaakte Amerikaanse jeep in Arnhem
Duitse militairen in een buitgemaakte Amerikaanse jeep in Arnhem. Oorlogsbronnen.nl | Beeldbank WO2 | NIOD

Duitse versterkingen

Ondanks de aanvankelijk chaos onder de Duitsers, organiseren ze zich snel. Toevalligerwijs bevindt het hoofdkwartier van veldmaarschalk Walter Model's Heeresgruppe B zich in Oosterbeek. Deze legergroep moet de kust van Bretagne tot Nederland verdedigen. Veldmaarschalk Model is ervan overtuigd dat de operatie bedoeld is om hem en zijn staf gevangenen te nemen. Hij vlucht naar Arnhem en daarna door naar de omgeving van Doetinchem. Al snel wordt duidelijk dat het daadwerkelijke doelwit veel groter is. Er worden Duitse tankeenheden van buiten Nederland aangevoerd om Operatie Market Garden te dwarsbomen. Dit vertraagt de geallieerde opmars vanuit het zuiden, terwijl deze juist snel moet verlopen om de parachutisten te ondersteunen.

Persoon
Walter Model
Otto Moritz Walter Model (Genthin, 24 januari 1891 – Lintorf (Duitsland), 21 april 1945) was een Duitse veldmaarschalk, die betrokken was bij een veelvoud aan Duitse veldtochten. In Nederland was hij betrokken bij Operatie Market-Garden en wist hij de geallieerde strijdkrachten tegen te houden. Na omsingeling van zijn divisie nabij Duisburg pleegde hij zelfmoord.
Meer over Walter Model
Duitse militairen op weg naar een landingsterrein
Duitse militairen op weg naar een landingsterrein
Duitse militairen op weg naar een landingsterreinOorlogsbronnen | Pospesch | Gelders Archief
Wachbataillon Amersfoort

Naast Model's troepen bevinden zich twee SS-pantserdivisies in de omgeving van Arnhem: de 9. SS Panzer Division Hohenstaufen en 10. SS Panzer Division Frundsberg. In deze divisies bevinden zich niet alleen Duitsers, maar ook Nederlandse SS’ers. De pantserdivisies zijn tijdens geallieerde verkenningen wel opgemerkt, maar onderschat. De geallieerden gaan ervan uit dat ze zwaar uitgeput zijn na lange gevechten in Frankrijk en dus geen gevaar vormen voor de parachutisten. Naast deze twee SS-divisies wordt het SS-Wachbataillon Nordwest snel opgetrommeld.

Nordwest heeft een slechte reputatie, er wordt veel geroofd en geplunderd en de militaire capaciteiten worden betwijfeld. Wanneer zij worden ingezet bij de Ginkelse Heide is het eerst prijsschieten, de Britse parachutisten zijn een makkelijk doelwit en lijden zware verliezen. Maar er landen zoveel parachutisten dat er een bloedige strijd op de grond ontstaat tussen de Nederlandse SS’ers en de goed getrainde Britse parachutisten. Een groot aantal Nederlandse SS’ers sneuvelt en een deel deserteert. De SS tankdivisies Hohenstaufen en Frundsberg brengen het er beter vanaf. Zij vechten onder meer in de straten van Oosterbeek en Arnhem.

Thema
SS-Wachbataillon Nordwest
Het SS-Wachbataillon Nordwest (ookwel Bataljon van Helle) bestond hoofdzakelijk uit circa 600 Nederlandse SS-vrijwilligers. Het had als belangrijkste taak de bewaking van concentratie- en doorvoerkampen Amersfoort, Vught, Haaren en St. Michielsgestel. Het bataljon vocht eveneens tijdens Operatie Market Garden op de Ginkelse Heide. Hier leidde het Bataljon grote verliezen en een deel van de manschappen deserteerde.
Meer over SS-Wachbataillon Nordwest

Een brug te ver

Aan het einde van de eerste dag van Operatie Market Garden is de strijd redelijk gestabiliseerd. Alleen het Britse bataljon van John Frost is erin geslaagd om een belangrijk doel, namelijk de Rijnbrug bij Arnhem, te bereiken. De geallieerden doen er vervolgens alles aan om de cruciale bruggen te veroveren, maar de Duitse tegenstand blijkt te sterk. De onderschatting van de Duitse gevechtskracht blijkt fataal voor Operatie Market Garden: de operatie mislukt en het Duitse leger is nog niet verslagen.

Operatie Market GardenNIMH
Blijf tweewekelijks op de hoogte
Ministerie van volksgezondheid, welzijn en sportVFonds
Contact

Herengracht 380
1016 CJ
Amsterdam

020 52 33 87 0info@oorlogsbronnen.nlPers en media